Pięć ścieżek programowych, osiem premier, znane nazwiska i immersyjne doświadczenie - Narodowy Stary Teatr w Krakowie z zapowiedzią nowego sezonu

8 września 2026 roku Narodowy Stary Teatr w Krakowie oficjalnie ogłosił plany repertuarowe na sezon 2026/2027. Program skonstruowano wokół pięciu ścieżek programowych – Radykalna ciekawość, Polska: sprawdzam, Powidoki historii, Rodzina w teatrze i Przestrzeń doświadczeń, których ambasadorami i ambasadorkami będą Anka i Wilhem Sasnalowie, Agnieszka Holland, Anna Dymna, Pat Guzik i Mateusz Kołek oraz Anna Kosibowicz. Przed nami sześć premier, a hasłem przewodnim nadchodzącego sezonu jest wciąż „Jesteś u siebie”.

Pięć ścieżek programowych, osiem premier, znane nazwiska i immersyjne doświadczenie - Narodowy Stary Teatr w Krakowie z zapowiedzią nowego sezonu „Jesteś u siebie” to zaproszenie. Skierowane jest do każdego  bez względu na to, skąd pochodzi, w co wierzy, kogo kocha czy jaką ma historię. Chcemy, żeby Narodowy Stary Teatr był miejscem, w którym można czuć się bezpiecznie i swobodnie. Miejscem spotkania różnych wrażliwości, doświadczeń i perspektyw. Wierzę, że teatr ma szczególną moc budowania wspólnoty i to takiej wspólnoty, w której różnorodność nie dzieli, ale pozwala nam lepiej się nawzajem zobaczyć i zrozumieć. Dlatego zapraszamy wszystkich: jesteście tutaj u siebie. – wyjaśniła tegoroczne hasło przewodnie dyrektorka Narodowego Starego Teatru w Krakowie, Dorota Ignatjew.

W nadchodzącym sezonie czeka nas osiem premier – w tym 3 międzynarodowe. 3 października 2026 roku Gosia Wdowik zaprezentuje po raz pierwszy „NONFICTION” Julii Myerson, spektakl, który opowiada o macierzyństwie niemieszczącym się w społecznych wyobrażeniach i o miłości silniejszej od rozczarowania. Miesiąc później, 6 listopada, odbędzie się premiera przedstawienia o migracjach, granicach i współczesnej odpowiedzialności, czyli „E: migranci” w reżyserii Mikity Iłynczyka. 4 grudnia zaplanowano spektakl w reżyserii Choy Ka Faia, multidyscyplinarnego, singapurskiego reżysera tworzącego w Berlinie. Zespół z odpowiadającą za scenariusz i dramaturgię Aleksandrą Jakubczak artyści przygotowali „Sto spojrzeń” – opowieść o człowieczeństwie i tym, co nieprzetłumaczalne na komputerowy kod. Nowy rok Narodowy Stary Teatr rozpocznie 30 stycznia 2027 historią o kruchości wspólnoty i sporze o pamięć. Spektakl „Sąsiedzi” w reżyserii Jakuba Skrzywanka, który wraz z Julią Nowak odpowiada także za tekst, ma poruszyć temat skomplikowanej historii polskiego pogranicza. W przeszłość zajrzymy także 24 kwietnia dzięki przedstawieniu „Na Szewskiej. Sprawa Stanisława Pyjasa”. Dzięki reżyserowi Marcinowi Wierzchowskiemu i odpowiadającemu za dramaturgię Janowi Romanowskiemu przedstawiona zostanie, budząca wciąż skrajne emocje, historia Stanisława Pyjasa. 4 czerwca 2027 roku zamknie cykl premier, wyreżyserowana przez Macieja Buchwalda, „Pospolita”. Narodowa opowieść ukazana jako historia dojrzewania, na podstawie scenariusza Grzegorza Uzdańskiego i Macieja Buchwalda, z humorem przedstawi to co wspólne, codzienne i nasze.

W tym sezonie interesują nas historie, które dotykają zarówno najbardziej osobistych doświadczeń, jak i spraw fundamentalnych dla wspólnoty. Przyglądamy się macierzyństwu, migracjom i granicom, pytamy o kondycję człowieka w świecie nowych technologii, wracamy do trudnych momentów naszej historii i zastanawiamy się, co właściwie znaczy być razem. Nasz repertuar nie da łatwych odpowiedzi, ale zachęci do zadawania pytań – o pamięć, odpowiedzialność, tożsamość i relacje z drugim człowiekiem. Ważna jest dla nas także różnorodność języków teatralnych: od osobistej opowieści, przez teatr dokumentalny, po formy multidyscyplinarne i spojrzenie na narodową wspólnotę z perspektywy codzienności i humoru. Wierzę, że właśnie dzięki tej różnorodności możemy stworzyć sezon, który nie tylko opowiada o współczesnym świecie, ale pozwala nam się z nim konfrontować – podsumował planowane premiery zastępca dyrektora ds. artystycznych Narodowego Starego Teatru w Krakowie.

Instytucja porządkuje repertuar przez specjalnie zaprojektowane kierunki, które mają prowadzić widza przez różnorodne tematy i formy. Pięć ścieżek programowych ma pomóc zainteresowanym odnaleźć w planie wątki, które odpowiadają ich ciekawości, potrzebom i wrażliwości. Jedną z nich jest zaproszenie do odkrywania teatru na nowo – poprzez spektakle i działania łączące teatr z performansem, ruchem, muzyką i obrazem. To propozycja dla tych, którzy szukają nowych form i intensywnego kontaktu ze sztuką. „Radykalną ciekawość”, bo o niej mowa, objęli ambasadorstwem Anka i Wilhelm Sasnalowie. „To ciekawość świata wspiera podejmowanie ryzyka i jest warunkiem artystycznej ewolucji” – powiedzieli artyści, których interdyscyplinarna twórczość obejmuje między innymi malarstwo, film i sztuki wizualne.

Inna ścieżka prowadzi w stronę pytań o Polskę – jej pamięć, mity, przemilczenia i sposoby budowania wspólnoty. „Polska: sprawdzam” ma swoją ambasadorkę w osobie Agnieszki Holland, reżyserki i scenarzystki, której twórczość od lat podejmuje tematy społeczne, historyczne i polityczne. „Liryka nam wychodzi, epika czy tragedia mniej. Może to nie przypadek, że to właśnie krakowski teatr wchodzi na bardziej politycznie krytyczną ścieżkę” skomentowała Holland.

photo by Iwona Dziuk
1 / 3

Nie zabraknie również spotkania z historią poprzez siłę teatralnej tradycji i aktorstwa. Klasyczny repertuar dramatyczny oraz wyraziste opowieści mają tu służyć nie tyle odtwarzaniu przeszłości, ile ponownemu odczytywaniu jej z perspektywy współczesności. „Powidoki historii”, których ambasadorką jest Anna Dymna, przypominają, że niektóre historie nie przemijają, a jedynie zmieniają kostium. Dymna, od dekad związana ze sceną i Narodowym Starym Teatrem, jest naturalną przewodniczką po tej części programu, w której szczególne miejsce zajmują aktorstwo, pamięć i dialog z teatralnym dziedzictwem.

Chcemy być również miejscem wspólnego doświadczenia dla najmłodszych i ich rodziców oraz opiekunów. Program skierowany do rodzin powstaje bez upraszczania i infantylizacji, z przekonaniem, że dzieci zasługują na ambitną sztukę, a dorośli nie powinni rezygnować z uczestnictwa w kulturze wraz z pojawieniem się dzieci. Tak rozumiana „Rodzina w teatrze” opiera się na przekonaniu, że „rodzicielstwo nie powinno oznaczać zniknięcia z kultury”, jak mówi Anna Kosibowicz z instagramowego profilu „Kraków z dzieckiem”, której perspektywa towarzyszy tej części programu.

Ostatnia ze ścieżek poszerza samo rozumienie teatralnego doświadczenia. Zamiast tradycyjnego podziału na scenę i widownię proponuje ruch, taniec, dźwięk, nocne działania, odkrywanie kulis i inne formy uczestnictwa pozwalające spotkać się z teatrem z różnych stron. „Przestrzeń doświadczeń” współtworzą jako jej ambasadorzy Pat Guzik i Mateusz Kołek, artyści związani z działaniami na styku różnych dyscyplin sztuki. „Moment, w którym teatr wychodzi poza scenę, to możliwość spotkania się z nim z zupełnie różnych stron. To teatr, który łączy różne dziedziny sztuki i otwiera się na doświadczenia” – podkreślili.

Spotkania z publicznością nie będą ograniczać się wyłącznie do scen Narodowego Starego Teatru. W nadchodzącym sezonie instytucja będzie rozwijała współpracę z Teatrem Telewizji. 9 października 2026 roku odbędzie się prapremiera „Scen z życia” Małgorzaty Maciejewskiej według Ingmara Bergmana w reżyserii Katarzyny Minkowskiej. W planach jest również realizacja „Aborcji i demokracji” według Marcina Kościelniaka, wg scenariusza Igi Gańczarczyk, wreżyserii Remigiusza Brzyka, a także „Deklaracji praw człowieka i obywatela” Jana Czaplińskiego. Ważną częścią programu pozostaną również czytania performatywne, spotkania z literaturą, a także współpraca z Radiem Kraków. Zaplanowano również doświadczenia immersyjne przygotowywane we współpracy z krakowskimi restauracjami, które pozwolą odbiorcom wejść w świat teatru także poza jego tradycyjną przestrzenią.

Teatr nie kończy się na scenie i nie zaczyna wyłącznie wraz z podniesieniem kurtyny. Chcemy szukać różnych sposobów spotkania z publicznością: poprzez Teatr Telewizji, radio, literaturę, czytania performatywne, ale także doświadczenia immersyjne i współpracę z miejscami ważnymi dla codziennego życia Krakowa. Zależy nam na tym, żeby twórczość teatralna mogła docierać do widzów w różnych formach i kontekstach, otwierając przestrzeń do rozmowy, ciekawości i wspólnego doświadczenia. Chcemy, by teatr był obecny także tam, gdzie spotkanie z jego twórcami przybiera inną formę – przed kamerą, przy mikrofonie czy wokół tekstu, który dopiero czeka na swoją sceniczną realizację – zauważyła dyrektorka Dorota Ignatjew.

O współpracach międzynarodowych opowiedziała Pełnomocniczka dyrekcji Dorota Semenowicz. W nadchodzącym sezonie ważnym kierunkiem działań zagranicznych pozostanie Francja. Teatr będzie kontynuował linię międzynarodową, przygotowując premierę spektakluPhilippe’a Quesne’aoraz wspólny projekt wystawienniczy realizowany we współpracy z Cricoteką. W ramach rozwijania europejskich partnerstw Narodowy Stary Teatr będzie również współproducentem „Zagubionych” Juliena Gosselina, przygotowywanych we współpracy z Théâtre de l’Odéon w Paryżu oraz Nowym Teatrem w Warszawie. Planowane działania wpisują się w szerszą strategię budowania trwałych relacji z europejskimi instytucjami i artystami, obejmującą nie tylko koprodukcje i prezentacje spektakli, ale także wymianę doświadczeń, wspólne projekty artystyczne i tworzenie nowych przestrzeni dla międzynarodowego dialogu.

Konferencja prasowa odbyła się w Teatrze Wielkim – Operze Nardodowej dzięki uprzejmości dyrekcji, m.in. Borisa Kudlički – dyrektora instytucji. W spotkaniu uczestniczyło ponad 30 dziennikarzy. Za organizację wydarzenia odpowiadała agencja OKK! PR. Wszytskie dodatkowe informacje dostępne są na stronie Narodowego Teatru Starego: https://stary.pl.